Een babyvleermuis in huis en andere nachtelijke paniekmomenten

Mijn maat Dave uit de kroeg vertelde me dat ik de situatie het beste kon aanpakken met een bierglas en een viltje, alsof ik te maken had met een iets te agressieve bromvlieg op het terras. Mijn schoonmoeder, die ik om 02:14 uur in paniek een WhatsApp-spraakbericht stuurde, stelde voor dat we onmiddellijk onze kleren zouden verbranden en naar een Van der Valk-hotel zouden vluchten vanwege hondsdolheid. De vrouw van de huisartsenpost, die de soort griezelige kalmte bezat die je alleen vindt in alarmcentrales en bij de explosievenopruimingsdienst, vroeg simpelweg of het beestje in dezelfde kamer was geweest als waar de tweeling sliep. Dat leidde direct tot een complete inzinking van mijn centrale zenuwstelsel.

Je denkt er eigenlijk nooit over na wat je zou doen als er ineens een babyvleermuis uit het plafond valt, totdat je in het donker in je boxershort staat, met een exemplaar van Rupsje Nooitgenoeg krampachtig vastgeklemd als geïmproviseerd wapen, terwijl twee peuters van twee jaar oud in de kamer ernaast in zalige onwetendheid liggen te snurken. Daar stond ik dan, starend naar iets wat leek op een verfrommelde, leerachtige kipnugget met vleugels, die zachtjes lag te trillen op het kleed in de gang.

De absolute horror van de onzichtbare beet

Hier is iets wat ze je niet vertellen in die vrolijke dierenboekjes die je aan je peuters voorleest. De ontzettend lieve kinderarts op de spoedeisende hulp (SEH) legde me uit—nadat ik Milly en Tilly om drie uur 's nachts in blinde paniek achterin de Skoda had gepropt—dat vleermuizen microscopisch kleine tanden hebben. Letterlijk microscopisch. Je zou het niet eens voelen als een babyvleermuis je bijt, en het laat ook geen sporen na. Dat is toch een ronduit angstaanjagend stukje biologische techniek.

Wat betekent dat er een gouden regel is in de medische wereld: als je een vleermuis vindt in een kamer waar een kind, baby of iemand die niet kan communiceren sliep, moet je er altijd van uitgaan dat er gebeten is. Je kunt een tweejarige tenslotte niet zomaar vragen of de vliegende muis ze heeft gebeten. Mijn meiden kunnen amper een logische zin formuleren over waarom hun boterham de verkeerde vorm heeft, laat staan dat ze een betrouwbaar ooggetuigenverslag kunnen geven van een nachtelijke ontmoeting met wilde dieren. Ze zitten sowieso al onder een continu wisselende verzameling onverklaarbare blauwe plekken en krasjes, want tegen tafelpunten aanlopen is voor hen een soort topsport. Proberen een microscopisch klein gaatje te vinden op een spartelende peuter is dus volstrekt zinloos.

Je zoekt dus niet naar een bijtwondje. Je raakt gewoon stilletjes in paniek, pakt je tassen en bereidt je voor op een reeks rabiësvaccinaties (hondsdolheidprikken), want het risico – hoe minuscuul ook – is simpelweg niet iets waar je mee gokt. De angst dat een piepklein, geruisloos wezentje langs je slapende kind heeft gefladderd terwijl jij beneden Netflix zat te kijken, levert het soort gigantische ouderlijke schuldgevoel op waar je nog wekenlang wakker van ligt.

Dat hele fabeltje over dat ze expres in je haar verstrikt raken, is trouwens klinkklare onzin.

Blijkbaar zijn vleermuismoeders net als wij

Toen de pure paniek eenmaal was gezakt en het gapende ziekenhuispersoneel de meiden had goedgekeurd, merkte ik dat ik in de wachtkamer verstrikt was geraakt in een gigantisch internet-konijnenhol over babyvleermuizen. Het blijkt dat we veel meer gemeen hebben met deze kleine gothic-hamsters dan ik ooit had willen weten.

Om te beginnen: de kleintjes brabbelen. De man van de dierenambulance die we uiteindelijk belden (een kerel genaamd Gary die een afritsbroek droeg en tegen de vleermuis praatte alsof het een golden retriever was) vertelde me dat babyvleermuizen eigenlijk leren communiceren met een soort "goe-goe ga-ga" routine in hun nest. Het is een van de weinige andere zoogdieren waarvan bekend is dat ze exact dezelfde ritmes en herhalingen gebruiken als brabbelende mensenbaby's. Ik heb het eerste levensjaar van mijn tweeling doorgebracht met luisteren naar hoe ze de hond agressief toeschreeuwden in onzinklanken, en blijkbaar hangen er op mijn zolder vleermuismoeders ondersteboven te luisteren naar precies dezelfde onzin.

Over vleermuismoeders gesproken, ze hebben het zwaar. Een pasgeboren vleermuispup kan bij de geboorte wel 43% van het totale lichaamsgewicht van de moeder wegen. Ik herinner me nog levendig hoe mijn vrouw klaagde over de fysieke tol van het dragen van een tweeling, maar 43% van je lichaamsgewicht is echt krankzinnig. Dat zou zoiets zijn alsof mijn vrouw bevalt van een kleine tweezitsbank.

De moeders doen ook aan dragen. Als de kleintjes heel klein zijn, klampen ze zich gewoon vast aan de borst van hun moeder terwijl zij in het donker rondvliegt op jacht. Het deed me denken aan de begindagen met de meiden, toen ik ze op mijn borst bond in een draagzak, puur om twee handen vrij te hebben voor een wanhopig benodigd kopje thee. Vleermuismoeders wikkelen hun haarloze pasgeborenen ook instinctief strak in hun vleugels om ze warm te houden, als een soort levende, ademende inbakerdoek.

Wij zijn thuis groot fan van inbakeren, hoewel we uiteindelijk zijn overgestapt op de Mouwloze Baby Romper van Biologisch Katoen zodra de meiden hadden doorgekregen hoe ze als kleine, melkdronken Houdini's uit hun inbakerdoeken konden ontsnappen. Ik ben echt dol op deze rompertjes, omdat Milly van die gevoelige huid heeft die al in een boze rode uitslag verandert als je er alleen maar verkeerd naar kijkt. Het biologische katoen laat haar huid echt ademen. Maar nog belangrijker: het heeft van die envelop-schouders. Dat betekent dat als ze weer eens een catastrofale luier-explosie heeft gehad, ik het hele ding over haar benen naar beneden kan trekken, in plaats van dat ik biologische oorlogsvoering over haar gezichtje moet slepen.

Als je je eigen kleine, luidruchtige wezentje moet aankleden, is het misschien de moeite waard om rond te neuzen in de collectie biologische babykleding van Kianao. Daar vind je tenminste spullen die daadwerkelijk een kookwas overleven.

Hoe ga je om met een gestrand wild dier

Mocht je écht een babyvleermuis in huis vinden, probeer dan onder geen enkele voorwaarde de held uit te hangen door hem met je blote handen te vangen. Nog los van het risico op hondsdolheid, ze zijn ongelooflijk kwetsbaar.

In plaats van te gillen, er een handdoek overheen te gooien en te hopen op het beste, moet je het diertje gewoon veilig insluiten. Ik pakte uiteindelijk de plastic bak waar de Zachte Baby Bouwblokken Set van de tweeling in zit. Ik kiepte de blokken op de bank en gebruikte de lege bak om de babyvleermuis voorzichtig tegen de plint te vangen, door er een stevig stuk karton onder te schuiven. De blokken zelf zijn trouwens best prima. Ze zijn van zacht rubber, wat fantastisch is omdat het geen hersenschudding veroorzaakt wanneer Tilly er tijdens het ontbijt onvermijdelijk één tegen mijn slaap lanceert. Maar eerlijk gezegd proberen die twee van mij er vooral op te kauwen in plaats van de architectonische meesterwerken te bouwen die de verpakking lijkt te suggereren.

Zodra je de vleermuis in een geventileerde bak hebt, laat je hem in een donkere, rustige kamer staan en bel je de dierenambulance of een lokale wildopvang. Gary, de vleermuisfluisteraar, was erg expliciet over wat mensen hier vaak verkeerd doen. Goedbedoelende mensen proberen de babyvleermuis vaak een schoteltje melk te geven. Doe dit niet. Ze hebben zeer specifieke dieetwensen, en het geven van koemelk of water zorgt er meestal voor dat ze stikken of fatale darmkrampen krijgen. Je moet ze gewoon met rust laten.

Wat er daarna echt gebeurt

Gary nam onze kleine indringer mee in een gevoerde schoenendoos om onderzocht en uiteindelijk weer vrijgelaten te worden. Hij merkte op dat gezonde vleermuispups hoog in hun nest thuishoren, vastgeklampt aan de dakspanten, starend naar de wereld beneden.

Het gaf me een vreemde flashback naar toen de tweeling nog piepkleine baby's was, lang voordat ze konden lopen en mijn woonkamer konden verwoesten. Ze lagen toen altijd plat op hun rug onder hun Houten Babygym, gewoon te staren naar de houten olifant en de geometrische vormen die boven ze bungelden. Het was een van de weinige dingen die ze daadwerkelijk langer dan tien minuten enigszins stil en op één plek hield. Er is iets heel universeels aan baby's – of het nu mensen of vleermuizen zijn – die gewoon iets interessants nodig hebben om naar te kijken terwijl ze proberen uit te vogelen hoe hun ledematen werken.

We hebben onze nachtelijke vleermuisontmoeting overleefd met niets meer dan wat gemiste uurtjes slaap en een hernieuwd respect voor medewerkers van de wildopvang. Het is weer stil in huis, al merk ik wel dat ik nog steeds omhoog kijk naar de steunbalken in het plafond elke keer als ik naar de keuken ga voor een glas water. Mocht het verder nergens goed voor zijn geweest, dan gaf dit hele avontuur me in ieder geval een briljant excuus om de volgende dag extreem moe te zijn, en dat is toch de echte valuta van het moderne ouderschap.

Bekijk het volledige assortiment duurzame babyspullen van Kianao voordat je volgende ouderschapscrisis om drie uur 's nachts toeslaat.