De chaotische realiteit van een baby opvoeden zonder slaap

Ik heb zes jaar op de kinderafdeling van een groot ziekenhuis gewerkt, dus je zou denken dat het vastklikken van mijn eigen drie dagen oude zoontje in zijn autostoeltje als routine zou voelen. Dat was het niet. Mijn man reed dertig kilometer per uur op de snelweg, met knokkels die wit zagen van de spanning. Ik zat op de achterbank te staren naar dit kleine buitenaardse wezentje van ruim drie kilo en besefte dat ik buiten een klinische setting eigenlijk geen flauw idee had wat ik aan het doen was. Ik had me deze hele periode altijd voorgesteld als een of andere romantische komedie, misschien iets in de sfeer van een oude Hollywoodfilm. Ik kwam er al snel achter dat het eigenlijk meer een gijzeling is met een heel schattige, maar heel luide dictator.

Het ziekenhuis ontslaat je met een stapel papierwerk en een schouderklopje. Ze rollen je in een rolstoel naar de uitgang, en ineens ben je volledig verantwoordelijk voor het in leven houden van een heel kwetsbaar mensje. Je gaat van een team verpleegkundigen dat elke vier uur de vitale functies controleert, naar zitten op de bank in zo'n charmante netbroek, je afvragend of de baby niet te snel ademt.

De paniek van de eerste nacht

Kijk, wij verpleegkundigen prediken maar al te graag de heilige regels van veilig slapen: alleen, op de rug, in een eigen bedje. Ik heb dat riedeltje wel honderd keer afgestoken. Maar niemand vertelt je hoe doodeng het is om ze daadwerkelijk in het donker in dat lege bakje te leggen. Je inbakert ze als een kleine burrito om de schrikreflex (Moro-reflex) te stoppen, legt ze neer, en vervolgens staar je naar de babyfoon tot je ogen prikken.

Mijn arts zei dat samen op een kamer slapen - zonder het bed te delen - het risico op wiegendood vermindert, dus we zetten de co-sleeper direct naast mijn kant van het bed. Wat blijkt? Pasgeborenen zijn de luidruchtigste slapers ter wereld. Ze knorren, ze piepen, ze klinken als een stervend koffiezetapparaat. Ik bracht de eerste achtenveertig uur door met de overtuiging dat elke snurk zijn laatste adem was. De statistieken laten zien dat de 'rugslaper'-campagnes de kindersterfte drastisch hebben verminderd, wat geweldig is, maar de wetenschap doet niet veel om je post-partum angst om drie uur 's nachts uit te schakelen.

Uit pure wanhoop kochten we alle dure slaapgadgets. De meeste daarvan zijn nutteloze onzin, ontworpen om geld te verdienen aan ouders met een slaaptekort. Stop gewoon met inbakeren zodra ze tekenen van omrollen vertonen, gooi die dure bedomranders in de prullenbak, en bid tot welke god je ook gelooft dat ze een aaneengesloten blok van twee uur slapen.

Tijdens die slopende nachtvoedingen leefde ik letterlijk onder het biologisch katoenen walvisdekentje dat we van Kianao hadden. Het was een maand lang het enige in huis waar ik echt blij van werd. Ik wikkelde hem er elke keer in als ik om 3 uur 's nachts voedde, omdat het echt goed ademde, en ik constant paranoïde was dat hij het te warm zou krijgen. Het absorbeerde spuugjes, tranen en mijn gemorste koffie, en op de een of andere manier ziet het er twee jaar later nog steeds als nieuw uit. Het is het enige tastbare item uit de babytijd dat ik echt voor altijd bewaar.

De obsessie met grammen en milliliters

Tegen dag drie krimpt je hele leven ineen tot het bijhouden van natte luiers en het huilen over de hoeveelheid gedronken melk. Je downloadt de apps en registreert elke lichaamsfunctie alsof je een klinische studie leidt. Het is een verschrikkelijke manier van leven.

Het ziekenhuis vertelde ons dat er niet meer dan drie uur tussen de voedingen mocht zitten. Als je bedenkt dat een voeding vijfenveertig minuten duurt en het verschonen van een luier nog eens tien minuten, slaap je in wezen in blokjes van anderhalf uur. Je houdt precies bij wat eruit komt, want een goed gevoede baby moet minimaal drie tot zes natte luiers per dag hebben. Dat is zo'n beetje het enige tastbare bewijs dat je hebt om te weten dat je kindje niet verhongert.

Tijdens de controle op het consultatiebureau na twee weken werden de nieuwe richtlijnen rondom allergenen besproken. Blijkbaar was het oude advies om allergenen uit te stellen helemaal verkeerd, en moeten we ze nu rond de zes maanden juist pindakaas geven om allergieën te voorkomen. Het is bizar hoe de medische consensus elk decennium volledig omdraait, waardoor ik me eerlijk gezegd wel eens afvraag of de helft van de regels die we vandaag de dag volgen wel klopt. Maar in de eerste week dacht ik echt nog niet aan pinda's. Het enige wat me boeide was of hij op dag veertien weer op zijn geboortegewicht zou zitten.

Wanneer het navelstompje eraf valt

Ik heb in mijn carrière al duizend navelstompjes gezien. Ze zijn objectief gezien best vies. Het oude medische advies was om ze met alcohol schoon te maken, maar de huidige richtlijnen zeggen dat je ze gewoon met rust moet laten zodat ze indrogen en eraf vallen. Het ziet eruit als een stukje verdroogd vlees dat aan je prachtige kindje vastzit. Je wast ze gewoon voorzichtig met een washandje tot het eraf valt, meestal rond week twee.

Zodra het eraf viel, begonnen we met echte badjes, wat de nachtmerrie van babyhuidverzorging introduceerde. De huidbarrière van een baby stelt praktisch niets voor. We kregen te maken met luieruitslag die zo erg was dat het wel een brandwond leek. De arts adviseerde me een dikke laag zinkzalf te gebruiken en de chique, geparfumeerde lotions te laten staan. Je smeert gewoon een flinke laag zinkzalf, laat ze met blote billen luchten op een handdoek, en accepteert dat je tapijt misschien geruïneerd wordt.

Wat die kleine, vlijmscherpe vingernageltjes betreft: bijt ze er voorzichtig af tijdens het voeden, in plaats van een nagelschaartje te gebruiken.

Als je wilt zien welke veilige, duurzame items je écht nodig hebt, bekijk dan Kianao's collectie van biologische baby essentials.

Tantes en kraamvisite afweren

Rond week vier dringt de realiteit van kraamvisite tot je door. Iedere 'tante' in de wijde omtrek wilde langskomen, eten brengen en in zijn wangetjes knijpen. Ik moest ze nee verkopen, wat in veel culturen eigenlijk als een misdaad wordt gezien.

Luister, het immuunsysteem van een pasgeborene is nog helemaal niks. Ze hebben nul afweer tot hun eerste vaccinatieronde rond de acht weken. Als je baby een rectale temperatuur van 38 graden of hoger krijgt, pak je een tas in en ga je rechtstreeks naar de spoedeisende hulp. Daar doen ze een volledig onderzoek naar infecties, wat een lumbaalpunctie (ruggenprik) kan inhouden. Ik heb te veel baby's moeten vasthouden voor een ruggenprik om de nicht van mijn buurvrouw met een kriebelhoest op visite te laten komen.

Ik vertelde mijn schoonmoeder dat we strikte isolatievoorschriften van onze huisarts volgden. Het was een lichte overdrijving, maar de dokter de schuld geven is de makkelijkste manier om familiedrama de kop in te drukken. Je stelt gewoon een grens, geeft een medische professional de schuld en draait de voordeur op slot.

Verhuizen naar de vloer

Tegen de tweede maand beginnen ze zich bewust te worden van de wereld om hen heen. Ze zijn niet langer zomaar wakkere, boze aardappeltjes. Op het consultatiebureau zeiden ze dat we constant tegen hem moesten praten, met als doel eenentwintigduizend woorden per dag om zijn taalcentra te stimuleren. Ik voelde me net gekke Henkie. Ik bracht het grootste deel van oktober door met het hardop becommentariëren van de was opvouwen tegen een wezentje dat zijn eigen hoofd nog niet eens rechtop kon houden.

We begonnen met meer 'tummy time' (oefenen op de buik), wat betekende dat ons leven zich naar de vloer verplaatste. We legden het veganistisch leren speelkleed van Kianao in de woonkamer neer. Je besteedt negentig procent van je dag aan het wegvegen van lichaamsvloeistoffen van allerlei oppervlakken, dus een tapijt of stoffen kleed is echt een verschrikkelijk idee. Dit kleed veeg je gewoon schoon met een vochtige doek. We woonden er praktisch op.

Ik legde hem zo'n twintig minuten per dag op zijn rug onder de houten nature babygym, alleen maar zodat ik mijn tanden kon poetsen en heet water kon drinken. Hij staarde naar de hangende houten blaadjes alsof ze de geheimen van het universum bevatten. Het speelgoed had geen zwaailichten of irritante elektronische muziek, wat betekende dat mijn brein eindelijk even kon rusten.

Rond de derde maand begon hij onafgebroken te kwijlen. De doorkomende tandjes-fase begon veel eerder dan ik dacht. We kregen ergens de Pluche Monster Bijtring met Rammelaar cadeau. Het is een prima ding. Hij knabbelde er even op als zijn tandvlees pijn deed, maar hij lag vaker kwijt onder de bank dan dat hij hem echt in zijn handjes had. Het staat schattig op de plank, maar eerlijk is eerlijk, hij kauwde liever op mijn knokkels.

De overlevingsstand

De diepste waarheid over die eerste paar maanden is dat niemand eigenlijk weet wat hij of zij aan het doen is. Het internet voedt je een constante stroom van tegenstrijdig advies over wakkertijden, slaapassociaties en voedingsschema's. Het lijkt wel ontworpen om je het gevoel te geven dat je faalt, zodat je wéér een cursus of nog een of andere plastic gadget koopt.

Je hebt geen perfect geoptimaliseerde routine nodig. Je moet zien te overleven. Er bestaat een psychologisch concept genaamd de "good enough mother" (goed genoeg-moeder), wat er in feite op neerkomt dat je kind geen perfectie nodig heeft om goed op te groeien. Ze hebben gewoon nodig dat je aanwezig bent, enigszins bij je verstand bent en in de meeste gevallen reageert op hun behoeften.

Ik heb me zoveel zorgen gemaakt of ik zijn slaapgewoontes niet verpestte, of zijn ontwikkeling belemmerde. Maar baby's zijn veerkrachtig. Ze overleven onze fouten wel. Ze overleven ook onze angsten. Uiteindelijk trekt de mist op, glimlachen ze naar je, en besef je dat je ze écht in leven hebt gehouden.

Dus, voordat je 's nachts vanuit blinde paniek wéér met je winkelmandje in een virtueel konijnenhol verdwaalt: pak een kop koffie, vertrouw op je onderbuikgevoel, en neem een kijkje bij de volledige Kianao-collectie om te ontdekken welke paar items van hoge kwaliteit je écht nodig hebt voor je gemoedsrust.

Vragen die je waarschijnlijk om 3 uur 's nachts hebt

Waarom is de tweede nacht thuis zoveel erger?
Omdat eventuele pijnbestrijding of medicatie voor jou is uitgewerkt, en de uitputting van de geboorte voor de baby voorbij is. Ze beseffen plotseling dat ze niet meer in die warme, donkere baarmoeder zitten, en daar zijn ze ronduit woedend over. Dit is volkomen normaal. Wissel het af met je partner en probeer gewoon de ochtend te halen.

Wanneer kan ik stoppen met het bijhouden van elke natte luier?
Ik stopte ergens rond week drie. Zodra de weging op het consultatiebureau bevestigde dat hij prachtig groeide en zijn geboortegewicht ruimschoots voorbij was, verwijderde ik de app van mijn telefoon. Als je baby goed drinkt en tevreden lijkt, hoef je echt niet elke plasjesluier te documenteren. Daar word je alleen maar gek van.

Hoe vertel ik mijn familie beleefd dat ze de baby niet mogen kussen?
Dat doe je niet beleefd. Je geeft de dokter de schuld. Ik vertelde iedereen: "Onze huisarts is ontzettend streng en zei dat er absoluut niet gekust mag worden op het gezichtje of de handjes vanwege de risico's op het RS-virus." Mensen gaan maar al te graag de discussie aan met een kersverse moeder, maar zelden met een (verzonnen) medisch bevel.

Wanneer stopt het met voelen als een gijzeling?
Rond acht weken geven ze je meestal die eerste echte, bewuste glimlach. Niet dat lachje om een krampje, maar een échte. Dat herprogrammeert je brein volledig. Het slaapgebrek is nog steeds zwaar, maar zodra ze met je beginnen te communiceren, voelt het ineens als een relatie in plaats van slechts een slopende medische dienst.