Waarom je baby elk bijtspeeltje weigert dat je koopt

Mijn schoonmoeder stelde doodleuk voor om wat whisky op het tandvlees van mijn dochter te smeren. De beheerder van de lokale Facebookgroep voor moeders zwoer bij een ketting van ruwe Baltische barnsteen van dertig euro die blijkbaar magische, ontstekingsremmende krachten bezit. Mijn oude hoofdverpleegkundige in het ziekenhuis haalde alleen maar haar schouders op, vertelde me dat ik een nat washandje in de vriezer moest leggen en wenste me veel succes. En daar zat ik dan, om drie uur 's nachts op de vloer van de woonkamer met een woedende, kwijlende baby van zes maanden, me afvragend hoe de menselijke evolutie dit zo gigantisch had kunnen verpesten.

Luister, zodra je kind tandjes begint te krijgen, is ineens iedereen een expert. Je eindigt met twaalf verschillende dingen in huis, in de hoop dat er íets is dat hun aandacht langer dan veertig seconden vasthoudt. Maar meestal willen ze toch gewoon op je schouder of op de afstandsbediening kauwen.

Ik ben een kinderverpleegkundige die thuisblijfmoeder is geworden. Ik heb duizenden van deze kindjes door de deuren van de kliniek zien komen, kauwend op hun eigen knuistjes en goed voor wel drie doorweekte slabbetjes per uur. Je zou denken dat ik er helemaal klaar voor was toen de mond van mijn eigen kind in een bouwput veranderde. Maar dat was ik dus absoluut niet.

Het vinden van de juiste bijtring voelt als een gokspel met een hoge inzet. De meeste spullen op de markt zijn ontworpen om er leuk uit te zien op een plank in de babykamer, niet om daadwerkelijk in de mond van een klein mensje te passen. We moeten het even hebben over wat echt werkt, wat volkomen nutteloos is, en wat ronduit gevaarlijk is.

De fabel over koorts die maar niet wil verdwijnen

Iedereen die ik ken, zweert erbij dat doorkomende tandjes fikse koorts veroorzaken. Zelf dacht ik precies hetzelfde. Een huilerige baby met een heet voorhoofd en liters kwijl klinkt als een vrij logische diagnose. Maar mijn kinderarts keek me recht in de ogen en vertelde me dat als de temperatuur boven de 38 graden komt, het om een heel andere ziekte gaat die zomaar besloot het tandjesfeestje te komen verpesten.

De timing is gewoon een vreselijke kosmische grap. Het immuunsysteem van je baby verliest zijn bescherming via de moeder rond de leeftijd van zes maanden. En dat is precies het moment waarop de onderste voortanden meestal hun grote intrede doen. Ze pikken dus een willekeurig virusje op bij de kinderopvang, krijgen ruim 38 graden koorts, en twee dagen later komt er een tandje door. We geven het tandje de schuld, maar de medische realiteit is dat normaal doorkomen van tanden alleen maar zorgt voor lokale zwelling van het tandvlees, eindeloos gekwijl en een gigantisch pesthumeur.

Het is frustrerend, want je wilt iets de schuld geven van de koorts. Het is veel makkelijker om een kleine, scherpe snijtand de schuld te geven, dan te accepteren dat je kind gewoon aan de handgreep van een winkelwagentje heeft gelikt en een rhinovirus heeft opgelopen.

Waarom ze op alles in de buurt willen kauwen

Misschien denk je dat je ze alleen iets om op te kauwen geeft om de pijn te verzachten. Dat is niet zo. De druk helpt zeker om het ontstoken tandvlees te kalmeren, maar achter de schermen vindt er een heel ontwikkelingsproces plaats waar eigenlijk niemand het over heeft.

Ik heb een vriendin die prelogopedist is, en ze heeft het constant over vaardigheden die aan voeden voorafgaan. Wanneer een baby agressief op een speeltje knaagt, duwen ze eigenlijk hun kokhalsreflex verder naar achteren in de mond. Bij de geboorte ligt die kokhalsreflex helemaal voorin bij de tong om verslikken te voorkomen. Als ze dit niet naar achteren duwen door op speeltjes te kauwen, wordt de overgang naar vast voedsel een absolute nachtmerrie.

Ik ben op de spoedeisende hulp geweest toen ouders baby's binnenbrachten die gestikt waren in een geprakte banaan, puur omdat hun kokhalsreflex overgevoelig was. Dat beeld blijft me achtervolgen. De pure paniek als je een baby paars ziet aanlopen door een klein stukje avocado, vergeet je nooit meer. Dus toen mijn dochter alles in haar mond begon te stoppen, liet ik haar gewoon haar gang gaan. De rommel is irritant, maar ik heb liever een zwembad van speeksel in huis dan een verstikkingsgevaar aan de eettafel. Ze op veilige objecten laten kauwen bereidt hun mond voor op echt eten.

Ze leren trouwens ook hoe ze hun tong van links naar rechts moeten bewegen, wat natuurlijk mooi meegenomen is.

Als je ze geen speciaal, veilig object geeft om op te kauwen, gaan ze gewoon op hun duim of vingers zuigen. Kindertandartsen zullen je vertellen dat langdurig duimzuigen de stand van hun kaken op latere leeftijd compleet kan verpesten. Door ze een goed bijtspeeltje te geven, investeer je eigenlijk in het voorkomen van een torenhoge rekening voor de orthodontist over tien jaar.

De veiligheidsregels die iedereen negeert

De babyproductenindustrie zit vol met spullen die onschuldig lijken, maar stiekem een regelrechte nachtmerrie kunnen zijn. Ik heb baby's op de afdeling moeten opnemen vanwege reacties op vrij verkrijgbare verdovende gels. Producten met benzocaïne kunnen een zeldzame aandoening veroorzaken die het zuurstofgehalte in het bloed van een baby doet dalen. Gezondheidsautoriteiten waarschuwen er al jaren voor, maar je vindt ze nog steeds in de schappen van de apotheek of drogist. Gooi ze gewoon weg.

Dan is er nog de trend van de barnstenen kettingen voor doorkomende tandjes. Ik weet niet wie moderne ouders ervan heeft overtuigd dat het een goed idee was om een koord met harde kralen om de nek van een slapende baby te binden, maar het is een enorm gevaar voor wurging en verstikking. Kinderartsen hebben er een hekel aan. Gezondheidsinstanties hebben er een hekel aan. En ík heb er een hekel aan.

Je kunt ook beter die goedkope, met vloeistof gevulde plastic bijtringen vermijden die je in de vriezer moet leggen. Uiteindelijk krijgt je kind een tandje dat scherp genoeg is om dat plastic te doorboren. En dan drinken ze die mysterieuze vloeistof op die daar al drie jaar geleden in de fabriek in verzegeld is. Bovendien worden dingen door het bevriezen keihard, wat het toch al gevoelige tandvlees alleen maar verder beschadigt.

Sla de barnstenen kettingen over, gooi de verdovende gels weg en accepteer gewoon dat het invriezen van plastic bijtringen ze toch te hard maakt.

De waarheid over siliconen en hout

Bij het uitzoeken van bijtspeelgoed voor je baby, heb je eigenlijk twee belangrijke, veilige materiaalkeuzes die je kindje niet zullen vergiftigen. De absolute standaard op dit moment is voedselveilige siliconen. Het is zacht, het is een beetje flexibel en je kunt het eindeloos uitkoken zonder dat het smelt. Die hittebestendigheid is een groot voordeel wanneer je kind het onvermijdelijk op de vloer van een openbaar toilet laat vallen.

Maar siliconen hebben ook een nadeel. Ze trekken werkelijk alles aan: pluizen, stof en huisdierenhaar. Zodra het ook maar een seconde in aanraking komt met ons vloerkleed in de woonkamer, ziet het eruit als een harige donut. Je blijft het afspoelen. Ik word er helemaal gek van.

Onbehandeld hout is de andere optie. Het past helemaal bij die minimalistische, beige babykamer-esthetiek die momenteel zo populair is, maar stiekem is het ontzettend functioneel. Hout biedt een stevige weerstand die fanatieke kauwers echt nodig hebben wanneer die grote kiezen beginnen door te komen. Je hoeft het alleen maar af te vegen met een vochtige doek en aan de lucht te laten drogen. Als je hout in water laat weken, gaat het kromtrekken en splinteren.

Wat écht werkt voor mijn kind

Het vinden van de beste bijtspeeltjes voor baby's kost meestal een hoop vallen en opstaan én een aardige bak weggegooid geld. Waarschijnlijk eindig je met een kerkhof aan afgewezen speeltjes op de bodem van een speelgoedkist. Maar na veel te veel opties getest te hebben, heb ik precies één ding gevonden dat echt logisch is.

Mijn absolute favoriet is de Gehaakte Bijtring Rammelaar in de vorm van een Hertje. Het functioneert echt op de manier die een baby nodig heeft. Rond het eerste levensjaar, wanneer de achterste kiezen doorkomen, zijn standaard ronde ringen volledig nutteloos. De baby kan niet bij de achterkant van het tandvlees komen zonder z'n hele vuist in zijn mond te duwen en te gaan kokhalzen. Dit herten-bijtspeeltje is anders, omdat de kleine geweitjes als veilige verlengstukken werken. Mijn dochter kon vrolijk op het gewei kauwen, bij haar achterste tandvlees komen zonder te gaan kokhalzen. De houten ring is glad, het biologische katoen geeft haar een andere textuur om te ontdekken, en het heeft het meer dan ik kan tellen overleefd nadat het van onze houten trap was gegooid.

Aan de andere kant hebben we ook de Cactus Bijtring voor Baby's. Die is 'gewoon oké'. Het siliconenmateriaal is fijn en de bobbeltjes masseren het voorste tandvlees goed genoeg. Maar vanwege het pluizenprobleem dat ik al eerder noemde, brengt hij de helft van zijn tijd door in mijn gootsteen om afgespoeld te worden. Het is een prima back-up voor in de luiertas, want ik kan hem gewoon afvegen met een hygiënisch speendoekje als we in een restaurant zijn, maar het is niet degene waar mijn kind als eerste naar grijpt.

Als je er klaar mee bent om elke keer plastic rommel te kopen die je baby compleet negeert, is het de moeite waard om eens te kijken naar Kianao's biologische collectie met bijtringen om iets te vinden dat niet in een hoekje belandt om stof te vangen.

Schimmel en andere angstaanjagende dingen

Ik kan het niet over babyspeelgoed hebben zonder hygiëne te noemen. Als verpleegkundige heb ik een gezond respect voor bacteriën. Maar als vermoeide moeder begrijp ik de drang volkomen om een speeltje gewoon even aan je spijkerbroek af te vegen en het terug te geven aan je krijsende kind.

Je moet echt enorm oppassen met piepende rubberen speeltjes die een klein gaatje aan de onderkant hebben. Baby's kwijlen constant tijdens het kauwen. Dat speeksel wordt via het luchtgaatje in het speeltje geduwd, raakt gevangen in de donkere, warme binnenkant en creëert giftige zwarte schimmel. Je weet niet eens dat het er zit, totdat je willekeurig besluit het speeltje een jaar later open te knippen en je stuit op een heel wetenschappelijk experiment aan de binnenkant. Houd het gewoon bij massieve ontwerpen uit één stuk, zonder verborgen kieren en gaten.

Als je zoekt door de eindeloze opties aan bijtspeelgoed voor baby's, ga dan voor eenvoud. Als je het niet gemakkelijk kunt wassen, uitkoken of afvegen, koop het dan niet.

Tandjes krijgen is gewoon een ellendige fase in het ouderschap. Er is geen magisch wondermiddel dat de pijn volledig laat verdwijnen. Je biedt gewoon veilige afleidingen, zorgt voor een schoon oppervlak voor ze om te slopen, en je wacht tot de tand eindelijk door het tandvlees heen is.

Voordat je weer een slapeloze nacht doorbrengt met het scrollen door vage lijstjes op Amazon, bekijk dan even Kianao's houten en siliconen speeltjes voor opties die écht veilig zijn voor de mond van je baby.

De ongemakkelijke vragen die niemand aan de dokter durft te stellen

Zijn die met vloeistof gevulde plastic bijtringen veilig?
Nee, absoluut niet. Kindertandartsen verafschuwen ze. Het plastic wordt broos als je het invriest, en zodra een scherpe, nieuwe tand de behuizing doorboort, slikt je kind een chemische gel in. Bovendien kun je ze niet uitkoken om ze te steriliseren, en dat vind ik persoonlijk nogal vies.

Waarom kauwt mijn baby liever op mijn vingers dan op zijn dure speeltjes?
Omdat je vingers warm zijn, een beetje zacht aanvoelen en vastzitten aan hun favoriete persoon. Daarnaast voelt de menselijke huid gewoon anders aan dan siliconen. Was je handen gewoon regelmatig en probeer je vinger in te wisselen voor een houten ring voordat ze hard bijten.

Hoe maak ik de houten exemplaren nou echt goed schoon zonder ze te verpesten?
Gooi ze niet in de vaatwasser of laat ze niet weken in de gootsteen. Je veegt ze gewoon af met een vochtig, zeperig doekje, veegt de zeep eraf en laat ze aan de lucht drogen op een theedoek. Als het hout er na een paar maanden droog uit begint te zien, kun je er een klein druppeltje voedselveilige minerale olie op wrijven.

Kunnen doorkomende tandjes diarree veroorzaken?
Elke Facebookgroep voor moeders zal je 'ja' vertellen, maar mijn kinderarts zegt 'nee'. Overtollig kwijl kan hun poep iets dunner maken dan normaal omdat ze zoveel speeksel inslikken, maar echte diarree is bijna altijd een teken van een buikgriepje dat ze hebben opgelopen door álles in hun mond te stoppen.

Wanneer moet ik serieus beginnen met het aanbieden van deze speeltjes?
Zodra ze hun eigen knuistjes in hun mond beginnen te stoppen en beginnen te kwijlen als een Deense dog. Bij mijn kind was dat rond de vier maanden, ook al kwam haar eerste tand pas echt door toen ze bijna zeven maanden oud was. Ze hebben die oefening sowieso nodig.